De arbeidsmarkt is voortdurend in beweging. Organisaties verschuiven hun verwachtingen en vacatures veranderen. Dat is zeker uitdagend voor wie net van de schoolbanken komt en zich een weg moet banen naar een professionele carrière. Toch verwachten we veel van de nieuwe generatie die de werkvloer betreedt: brede competenties, multi-inzetbaarheid en diepgaande kennis van zaken. Kortom: een hoge employability. Een goede samenwerking tussen bedrijven en onderwijs kan daarin het verschil maken. Dat ervaren we zelf in onze samenwerking met Hogeschool PXL.
Wie wil hem niet: de junior met een equivalent van vijf jaar ervaring? Ongeveer elke organisatie zou voor een sterke, jonge professional meteen een stoel vrijmaken. Alleen liggen de verwachtingen hoog. Technologie neemt eenvoudigere taken meer en meer over, waardoor ook beginnende medewerkers meteen mee moeten kunnen in het ritme van de organisatie. Daarmee wacht een grote taak voor het onderwijs, dat hen daarop moet voorbereiden. Dat begint al bij de blauwdruk van elke opleiding, volgens Ben Lambrechts, directeur van Hogeschool PXL.
“De opstart van een nieuwe opleiding doen we altijd in nauwe samenwerking met het beroepenveld”, stelt hij. “Ook in praktijkgerichte opleidingen vertrekken we daarin vanuit theorie. Die geeft vertrouwen aan de student. Nadien neemt de complexiteit toe en wordt de theorie ook toegepast in de praktijk. Zeker dan komt het beroepenveld sterk in actie. Niet enkel via stages, maar ook in praktijkgericht onderzoek. Dat laatste zijn we nu sterk aan het uitbouwen, om zo problemen uit de samenleving ook samen met het beroepenveld op te lossen.”
Hogeschool PXL werkt voor de uitwerking van haar opleidingen steevast samen met externen. Op die manier raakte onze Managing Partner Liesbeth Vandenrijt enkele jaren geleden betrokken bij de opleiding Toegepaste Psychologie als externe voorzitter van de opleidingsraad. “Zo’n externe voorzitter kan van buitenaf meekijken en zorgt ervoor dat we van buiten naar binnen blijven denken”, licht Lambrechts toe.
“Niet het examen is het doel, maar de samenleving.”
Departementshoofd Filip Giraldo omschrijft de rol van de externe voorzitter als die van een ‘kritische vriend’: “Alle collega’s binnen een opleiding zijn er dag in, dag uit mee bezig. Als externe voorzitter kijk je mee vanuit een helikopterperspectief, waardoor je sneller blinde vlekken ziet. Ik denk dat dat een zeer belangrijke meerwaarde is.” Daarnaast werkt de hogeschool met werkveldcommissies, waarin professionals zetelen die mee waken over onder meer het curriculum van de opleidingen.
Van maatschappelijk belang
In de samenwerking met het werkveld ligt volgens Lambrechts een maatschappelijke taak voor de hogeschool. “We willen mensen niet enkel opleiden als professional, maar ook als persoon. Niet het examen is dan het doel, maar de samenleving”, stelt hij. Voor studenten loont het daarom om bedrijven te leren kennen en op die manier ook zichzelf. “Wij leiden wel op tot een diploma, maar niet iedereen komt ook in dat veld terecht. Dan heb je nog de vaardigheden als deadlines halen, samenwerken en het reflectiekader over jezelf om mee te nemen – in eender welke job je uitoefent.”
De aandacht voor de zelfontwikkeling van studenten zien we bij Motmans & Partners als een grote meerwaarde, onder meer omdat ze kansen op de arbeidsmarkt verbreedt en vergroot. Professionals die beschikken over breder inzetbare vaardigheden als leidinggeven, analytisch denken of een vlotte communicatie kunnen immers vlotter schakelen tussen sectoren. Bovendien vraagt de huidige context van werk vaak om flexibiliteit. Daarin kan je onder meer groeien door over het muurtje te kijken, bij andere disciplines of organisaties.
“Docenten uit het werkveld brengen de buitenwereld mee naar binnen en kunnen onze studenten ook mee naar buiten nemen.”
Dat Hogeschool PXL zichzelf positioneert als ‘de hogeschool met het netwerk’ betreft dan ook geen toeval: “Wij geloven er echt in dat we zonder ons netwerk betekenisloos zouden zijn. Dan wordt onze hogeschool een echokamer”, klinkt het bij Ben Lambrechts.
“We spreken nu trouwens over de samenwerking tussen onderwijs enerzijds en de arbeidsmarkt aan de andere kant, maar eigenlijk is dat verkeerde vraag”, merkt hij nog op. “Eigenlijk zou het verschil tussen beiden er niet mogen zijn, want we leiden op voor de wereld en zitten dus ook in die bedrijven. Je geeft tenslotte ook geen rijbewijs aan iemand die nog nooit op de grote baan gereden heeft.”
Van buiten naar binnen, en andersom
Hogeschool PXL zet sterk in op die visie. Niet enkel door externe voorzitters en werkveldcommissies aan te stellen, maar ook door ruimte te bieden voor langlopende stages en in haar aanwervingsbeleid. Daarbij wordt steevast gekozen voor docenten die ook nog zelf in de praktijk staan. “In het onderwijs hebben we natuurlijk heel sterk didactische mensen nodig,” vertelt Lambrechts, “maar tegelijkertijd rekruteren we ook heel wat mensen die beroepsactief zijn, ook al vraagt dat soms wat meer op organisatorisch vlak. Zij brengen de buitenwereld mee naar binnen en kunnen onze studenten ook mee naar buiten nemen.”
Filip Giraldo beaamt: “Zelfs theoretische lessen kunnen op die manier worden verrijkt met zeer praktijkgerichte casussen. Dat houdt de lessen ook boeiend.”
Ontwikkelkansen voor student én bedrijf
De wisselwerking tussen de bedrijfswereld en het onderwijs werkt bovendien in twee richtingen. Niet enkel studenten hebben een streepje voor dankzij de uitbouw van een netwerk of opgedane praktijkervaring. Ook voor de bedrijven zelf liggen er vele kansen. “We noemen dat dan met een modewoord ‘co-creatie’,” vertelt Giraldo, “waarbij vanuit een wederzijdse bevruchting wordt bekeken: hoe kunnen we elkaar versterken? En hoe kunnen we er ook voor zorgen dat de studenten die wij afleveren een meerwaarde kunnen betekenen voor de organisaties van vandaag en morgen?”
Ook onderzoek vanuit onderwijsinstellingen kan bijdragen aan innovaties of verbeteringen binnen het werkveld. Toch ligt de grootste meerwaarde volgens Ben Lambrechts in de open blik die studenten kunnen meebrengen naar de werkvloer: “Studenten durven vaak elementaire zaken in vraag te stellen. Bijna met de verwondering van een kind: waarom doe je dat zo? Daaruit kan je als ervaren professional veel leren.”
“Door in een organisatie mee te lopen heb je een veel breder beeld van de processen die er worden doorlopen.”
Het traject van Shaïra
Die nieuwsgierigheid mochten we ook zelf ervaren, toen Shaïra Verheyen bij Motmans & Partners aan een stage begon in haar derde jaar binnen de afstudeerrichting Arbeids- en organisatiepsychologie. “Aanvankelijk dacht ik dat mijn interesse meer in de klinische psychologie zou liggen”, vertelt Shaïra, “maar het ontwikkelingsgerichte sluit volledig aan bij wie ik als persoon ben. Mijn stage bij Motmans & Partners was doorslaggevend.”
Tijdens haar traject kon Shaïra proeven van verschillende aspecten in de werking van onze organisatie. Daarbij ondersteunde ze zowel in rekruteringsprocessen bij de private en publieke sector, als in assessments. “Ik heb heel veel mogen zien”, vertelt ze. “Daardoor heb je een veel breder beeld van de organisatie en de processen die er worden doorlopen. Dat heb ik wel als grote meerwaarde ervaren.”
Intussen ging ze aan de slag als Project Assistant Talent Development, een rol die ze in de toekomst wil combineren met een schakeljaar naar de masteropleiding Psychologie. “Of alle 180 studenten die in juni hun diploma in ontvangst namen zo vlot doorstromen naar de arbeidsmarkt, moeten we nog wat monitoren”, stelt Filip Giraldo. “Maar ik hoor toch dat de meeste stages vlot zijn verlopen en dat sommige anderen ook de kans krijgen om als werknemer aan de slag te gaan. Het is natuurlijk een heel mooi verhaal als beide partijen zich daar in kunnen vinden.”
Inzetten op employability
Voor Shaïra maakte praktijkervaring het verschil: “Je leert veel meer dan achter de schoolbanken, omdat je echt wordt meegenomen in het werkritme. Op een stage moet je sommige dingen gewoon doen, zelfs wanneer je die spannend vindt. Op school zit je veilig achter je bank en kan je wel een examen afleggen, maar je weet nog steeds niet volledig: hoe moet dat nu in praktijk?”
Organisaties die studenten antwoord willen bieden op die vraag, kunnen daarvoor altijd toestappen op de hogeschool. “Samenwerkingen met bedrijven en organisaties gebeuren enerzijds heel methodisch – we hebben er de nodige structuren voor -, maar anderzijds ontstaan ze ook organisch. Bijvoorbeeld via de mensen die hier werken”, licht Ben Lambrechts toe. “Het is niet zo dat er maar één manier is die naar samenwerking leidt. Er zijn vele wegen die leiden naar Rome in dit geval.”
Bij Motmans & Partners blijven we alleszins samenwerken met onderwijsinstellingen. Net als bij aanwervingen geldt daarbij voor ons ook het belang van een culturele fit. “Bij Motmans & Partners draait alles erom de juiste persoon op de juiste plaats te zetten”, vat Ben Lambrechts het samen. “Daar kunnen we als hogeschool veel van leren, want ook wij proberen de juiste mensen op de juiste plaats te krijgen. Dat bindt ons, ook in ons DNA.”
